Definicje

Nieżyt nosa jest objawową chorobą zapalną błony śluzowej wywołaną przez czynniki: alergiczne i niealergiczne, infekcyjne, hormonalne, farmakologiczne, drażniące i zawodowe, a także zmiany w przebiegu chorób układowych, np. sarkoidozy, ziarniniakowatości z zapaleniem naczyń. Klinicznie nieżyt nosa definiuje się jako chorobę zapalną błony śluzowej nosa, charakteryzującą się co najmniej jednym z następujących objawów:



kichanie,
świąd nosa,
wyciek z nosa,
uczucie blokady (upośledzenie drożności) nosa


utrzymującym się minimum jedną godzinę dziennie przez wiele dni w roku [1].

Alergiczny nieżyt nosa (ANN) jest IgE-zależnym zapaleniem błony śluzowej nosa, wywołanym ekspozycją na uczulający alergen [1].


Epidemiologia

Alergiczny nieżyt nosa jest najczęstszą niezakaźną chorobą górnych dróg oddechowych. Odsetek osób cierpiących na alergiczny nieżyt nosa waha się od 11,8% w Oviedo (Hiszpania) do 46,0% w Melbourne (Australia) [2]. W badaniach epidemiologicznych ECAP (Epidemiologia Chorób Alergicznych w Polsce) przeprowadzonych przez zespół pod kierownictwem prof. Bolesława Samolińskiego w grupie 20 454 respondentów częstość występowania alergicznego zapalenia błony śluzowej nosa została oceniona na 28,8% [3]. Alergiczny nieżyt błony śluzowej nosa znacząco zmniejsza wydajność pracy i nauki oraz niekorzystnie wpływa na życie społeczne chorych [4,5]. Nie leczony lub nieprawidłowo leczony ANN jest przyczyną wielu powikłań: częstszych infekcji dróg oddechowych, zapalenia uszu i zatok, przerostu migdałka gardłowego, wad zgryzu, astmy [5].

Etiologia

Reakcja zachodząca w błonie śluzowej nosa w przebiegu zapalenia alergicznego jest ostra i natychmiastowa, a jej przebieg ma złożony charakter. Objawy chorobowe pod postacią wycieku wodnistej wydzieliny, świądu i kichania, a w drugiej kolejności obrzęku błony śluzowej nosa są wynikiem uwalniania mediatorów (m.in.: histaminy, tryptazy, prostaglandyn, leukotrienów) [6]. Objawy alergicznego nieżytu nosa występują po kontakcie z uczulającym alergenem, a ...