Czego dowiesz się z artykułu:




Jakie są aktualne zalecenia dotyczące postępowania w ostrej biegunce infekcyjnej u dzieci.
Od czego rozpocząć ścieżkę diagnostyczną i jak ją dobrze zaplanować.
Jak dokonać oceny stopnia odwodnienia.
Kiedy należy wdrożyć płynoterapię.
Co mówią wytyczne ESPGHAN na temat wskazań do hospitalizacji.
Jakie są możliwości leczenia.
W jaki sposób można zapobiegać biegunce infekcyjnej.




 Wstęp


Ostra biegunka infekcyjna jest częstą przyczyną konsultacji w gabinecie pediatrycznym oraz jedną z najczęstszych przyczyn hospitalizacji u dzieci w wieku poniżej 5 lat. Ze względu na ryzyko szybkiego pogorszenia się stanu zdrowia pacjentów, szczególnie w tej grupie wiekowej, wymaga wczesnego włączenia skutecznego leczenia oraz wykrycia stanów będących wskazaniem do hospitalizacji.



 Definicja


Ostrą biegunkę definiuje się jako zmianę konsystencji stolca na luźną lub płynną (najbardziej wiarygodne kryterium) i/lub zwiększenie częstotliwości wypróżnień (zwykle ≥ 3/24 h). Mogą jej towarzyszyć gorączka lub wymioty. Ostra biegunka zwykle trwa krócej niż 7 dni i nie dłużej niż 14 dni (1).


Kryterium częstości wypróżnień jest mniej wiarygodne u niemowląt ze względu na fizjologicznie większą ilość stolców oddawanych przez dzieci w tym wieku. Zdrowe niemowlę może, szczególnie w pierwszym miesiącu życia, oddawać do 12 stolców/dobę (2).



  Epidemiologia


Na ostrą biegunkę najbardziej narażone są małe dzieci, według danych światowych występuje u nich 68% przypadków tej choroby (3). W Europie częstość występowania biegunki u dzieci poniżej 3. roku życia waha się od 0,5 do 2 epizodów rocznie. Nieżyt żołądkowo-jelitowy jest również jedną z głównych przyczyn hospitalizacji w tej grupie wiekowej (1). W krajach rozwiniętych według badań epidemiologicznych wirusy są odpowiedzialne za 75‒90% przypadków ostrego zakaźnego zapalenia żołądka i jelit u dzieci. Około 20% nieżytów przewodu pokarmowego jest spowodowanych przez bakterie. Infekcje pasożytnicze stanowią natomiast mniej niż 5% przypadków ostrego zapalenia żołądka i jelit. Czynniki etiologiczne zakażeń różnią się w zależności od pory roku i rejonu (3). Wśród zakażeń wirusowych dominują infekcje rotawirusowe, które są diagnozowane u 50‒70% pacjentów hospitalizowanych z powodu nieżytu przewodu pokarmowego (1). Epidemiologia zakażeń zmienia się jednak ze względu na wprowadzenie szczepień ochronnych. Do innych typowych wirusów odpowiedzialnych za wystąpienie biegunek u dzieci należą: norowirusy, adenowirusy, astrowirusy, parwowirusy, enterowirusy oraz HAV i HEV(4, 5). Norowirusy odpowiadają za 10‒15% wymagających hospitalizacji ostrych zakażeń żołądka i jelit(1). Rzadszymi czynnikami eti...